Bond Yield คืออะไร: ความหมาย วิธีคำนวณ และตัวอย่าง

Bond Yield คืออะไร?

Bond Yield คือ อัตราผลตอบแทน ที่นักลงทุนจะได้รับจากการลงทุนในพันธบัตร ซึ่งแสดงออกมาในรูปแบบเปอร์เซ็นต์ต่อปี ตัวชี้วัดนี้ ช่วยให้นักลงทุนเห็นภาพชัดเจนว่าพันธบัตรนั้น ให้ผลตอบแทนคุ้มค่าหรือไม่

Bond Yield มีหลายประเภท เช่น Current Yield ที่คำนวณจากดอกเบี้ยเทียบกับ ราคาปัจจุบันของพันธบัตร และ Yield to Maturity (YTM) ซึ่งเป็นการวัดผลตอบแทนรวมทั้งหมดจนถึงวันครบกำหนดไถ่ถอน ทั้งสองประเภทนี้ ช่วยให้นักลงทุนประเมินผลตอบแทน และ ความเสี่ยงได้อย่างแม่นยำ

ประเภทของ Bond Yield ที่นักลงทุนควรรู้

เมื่อพูดถึง Bond Yield นักลงทุนควรทำความเข้าใจประเภทหลัก ๆ ที่ใช้วัดผลตอบแทนจากพันธบัตร ซึ่งแต่ละประเภทมีจุดเด่นและวิธีใช้งานที่แตกต่างกัน ดังนี้

Nominal Yield (อัตราดอกเบี้ยหน้าตั๋ว)

Nominal Yield คือ อัตราดอกเบี้ยที่ระบุไว้บนพันธบัตรหรือที่เรียกว่า “คูปอง” ซึ่งเป็นจำนวนดอกเบี้ยที่ผู้ออกพันธบัตรจ่ายให้ผู้ถือพันธบัตรในแต่ละปี โดยคิดเป็นเปอร์เซ็นต์ของมูลค่าหน้าตั๋วของพันธบัตร

Current Yield (ผลตอบแทนปัจจุบัน)

Current Yield คือ อัตราผลตอบแทนที่คำนวณจากดอกเบี้ยที่ได้รับเทียบกับราคาปัจจุบันของพันธบัตร ซึ่งราคาพันธบัตรในตลาดอาจเปลี่ยนแปลงได้ ทำให้ Current Yield สะท้อนผลตอบแทนจริง ณ เวลานั้น

Yield to Maturity (YTM) (ผลตอบแทนจนครบกำหนดไถ่ถอน)

Yield to Maturity หรือ YTM คือ อัตราผลตอบแทนรวมทั้งหมดที่นักลงทุนจะได้รับหากถือพันธบัตรจนถึงวันครบกำหนดไถ่ถอน โดยรวมทั้งดอกเบี้ยและกำไรหรือขาดทุนจากราคาซื้อขายพันธบัตร ซึ่งเป็นตัวชี้วัดที่สำคัญและแม่นยำที่สุดในการประเมินผลตอบแทนของพันธบัตร

Bond Yield กับ Dividend Yield: ความแตกต่างที่สำคัญ

ทำความเข้าใจความแตกต่างระหว่าง Bond Yield และ Dividend Yield เป็นสิ่งสำคัญสำหรับนักลงทุน อ่านต่อในตารางเพื่อดูความแตกต่างที่สำคัญระหว่างทั้งสองอย่างได้เลย

วิธีการคำนวณ Bond Yield

การคำนวณ Bond Yield เป็นสิ่งสำคัญที่ช่วยให้นักลงทุนเข้าใจผลตอบแทนจากพันธบัตรได้ชัดเจนขึ้น โดยมีสูตรหลัก ๆ ดังนี้

ตัวอย่าง:

พันธบัตรมีดอกเบี้ยปีละ 50 บาท ราคาปัจจุบันในตลาดคือ 950 บาท

Current Yield = (50 ÷ 950) × 100 ≈ 5.26%

ความสัมพันธ์ระหว่าง Bond Yield และราคาพันธบัตร

Bond Yield และ ราคาพันธบัตร มีความสัมพันธ์ที่สวนทางกันอย่างชัดเจน คือ เมื่อราคาพันธบัตรเพิ่มขึ้น Bond Yield จะลดลง และเมื่อราคาพันธบัตรลดลง Bond Yield จะเพิ่มขึ้น

การคำนวณ Bond Yield จากดอกเบี้ยที่ได้รับเทียบกับราคาซื้อขายจริงของพันธบัตร หากราคาพันธบัตรสูงขึ้น นักลงทุนต้องจ่ายเงินมากขึ้นเพื่อซื้อพันธบัตรที่ให้ดอกเบี้ยเท่าเดิม จึงทำให้ผลตอบแทนที่แท้จริงลดลง และในทางกลับกัน ราคาพันธบัตรลดลงก็จะทำให้ผลตอบแทนเพิ่มขึ้น

ตัวอย่าง

พันธบัตรจ่ายดอกเบี้ยปีละ 50 บาท ถ้าราคาพันธบัตรคือ 1,000 บาท Bond Yield จะเท่ากับ 5% แต่ถ้าราคาพันธบัตรเพิ่มเป็น 1,100 บาท Bond Yield จะลดลงเหลือประมาณ 4.55% เพราะนักลงทุนจ่ายเงินมากขึ้นแต่ได้รับดอกเบี้ยเท่าเดิม

ตัวอย่างสถานการณ์จริง: Bond Yield ในตลาดไทยและตลาดสหรัฐฯ

Bond Yield ไม่ได้เป็นเพียงตัวเลขในตำราเท่านั้น แต่มีผลกระทบโดยตรงต่อตลาดการเงินและการลงทุนในชีวิตจริง ในส่วนนี้เราจะยกตัวอย่างสถานการณ์ล่าสุดของ Bond Yield ในตลาดพันธบัตรรัฐบาลไทยและสหรัฐอเมริกา เพื่อให้เห็นภาพว่าตัวเลขเหล่านี้สะท้อนสภาพเศรษฐกิจและความเชื่อมั่นในตลาดอย่างไร

Bond Yield ในตลาดพันธบัตรรัฐบาลไทย

ในช่วงปีหลัง ๆ Bond Yield ของพันธบัตรรัฐบาลไทยมีความผันผวนตามสถานการณ์เศรษฐกิจและนโยบายการเงินของธนาคารแห่งประเทศไทย (BOT) ตัวอย่างเช่น:

• เมื่อ BOT มีการปรับลดอัตราดอกเบี้ยเพื่อกระตุ้นเศรษฐกิจ Bond Yield ของพันธบัตรระยะสั้นและระยะกลางมักลดลงตามไปด้วย เนื่องจากต้นทุนการกู้ยืมถูกลง นักลงทุนจึงรับผลตอบแทนน้อยลงแต่แลกกับความเสี่ยงที่ต่ำลง

• ในทางกลับกัน เมื่อมีสัญญาณเงินเฟ้อเพิ่มสูงขึ้น หรือเศรษฐกิจฟื้นตัวอย่างรวดเร็ว Bond Yield จะปรับตัวสูงขึ้นเพื่อตอบสนองต่อความเสี่ยงที่เพิ่มขึ้นและต้นทุนเงินทุนที่สูงขึ้น

ล่าสุด Bond Yield ของพันธบัตรรัฐบาลไทย อายุ 10 ปี อยู่ที่ประมาณ 3.0 - 3.5% ซึ่งสะท้อนทั้งนโยบายการเงินที่ยังคงผ่อนคลาย และความไม่แน่นอนจากเศรษฐกิจโลกที่ส่งผลต่อตลาดทุนไทย

Bond Yield ในตลาดพันธบัตรรัฐบาลสหรัฐอเมริกา

พันธบัตรรัฐบาลสหรัฐฯ หรือ U.S. Treasury Bonds เป็นหนึ่งในสินทรัพย์ที่นักลงทุนทั่วโลกจับตามอง เนื่องจากถือเป็นสินทรัพย์ความเสี่ยงต่ำที่ใช้เป็นมาตรฐานอ้างอิง

• ในช่วงที่ธนาคารกลางสหรัฐฯ (FED) ปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ยนโยบายเพื่อควบคุมเงินเฟ้อ Bond Yield ของพันธบัตรรัฐบาลสหรัฐฯ อายุ 10 ปี ก็ปรับตัวสูงขึ้นอย่างชัดเจน จากระดับต่ำกว่า 1% ในช่วงวิกฤตโควิด 19 เป็นระดับ 4% ขึ้นไปในช่วงการฟื้นตัวของเศรษฐกิจ

• Bond Yield ของพันธบัตรรัฐบาลสหรัฐฯ ที่สูงขึ้นนี้สะท้อนความคาดหวังเกี่ยวกับอัตราดอกเบี้ยที่เพิ่มขึ้นและความเสี่ยงเงินเฟ้อที่สูงขึ้น ทำให้นักลงทุนต้องการผลตอบแทนที่มากขึ้นในการถือครองพันธบัตร

ล่าสุด Bond Yield ของพันธบัตรรัฐบาลสหรัฐฯ อายุ 10 ปี อยู่ในช่วง 4.0 - 4.5% ซึ่งเป็นสัญญาณว่าตลาดกำลังประเมินความเข้มงวดของนโยบายการเงินและภาวะเศรษฐกิจในอนาคต

ความสำคัญของ Bond Yield ต่อการลงทุน

Bond Yield เป็นตัวชี้วัดที่สำคัญมากสำหรับนักลงทุนพันธบัตร เพราะช่วยประเมินผลตอบแทนและความเสี่ยงของการลงทุนได้อย่างแม่นยำ โดยมีความสำคัญในหลายด้าน ดังนี้

บ่งบอกผลตอบแทนที่แท้จริง

Bond Yield แสดงถึงอัตราผลตอบแทนสุทธิที่นักลงทุนจะได้รับจากการถือครองพันธบัตร รวมทั้งดอกเบี้ยและส่วนต่างของราคาพันธบัตรในตลาด การทราบ Bond Yield ช่วยให้นักลงทุนเห็นภาพรวมของรายได้ที่คาดว่าจะได้รับจริง ไม่ใช่แค่ดอกเบี้ยตามหน้าตั๋วเท่านั้น ซึ่งเป็นข้อมูลสำคัญสำหรับการตัดสินใจลงทุน

ช่วยเปรียบเทียบการลงทุน

Bond Yield ทำให้นักลงทุนสามารถเปรียบเทียบผลตอบแทนของพันธบัตรแต่ละประเภท เช่น พันธบัตรรัฐบาลกับพันธบัตรบริษัท หรือตัวเลือกการลงทุนอื่น เช่น หุ้นหรือเงินฝากออมทรัพย์ โดยคำนึงถึงระดับความเสี่ยงและระยะเวลาการลงทุน นักลงทุนจึงสามารถเลือกสินทรัพย์ที่ตอบโจทย์เป้าหมายทางการเงินได้ดีที่สุด

สะท้อนความเสี่ยงของตลาด

Bond Yield มักสะท้อนภาพรวมความเชื่อมั่นและความเสี่ยงในตลาด เช่น เมื่อเศรษฐกิจมีความไม่แน่นอนหรือความเสี่ยงสูงขึ้น นักลงทุนจะเรียกร้องผลตอบแทนที่สูงขึ้นเพื่อชดเชยความเสี่ยงนี้ ส่งผลให้ Bond Yield สูงขึ้น การติดตาม Bond Yield จึงช่วยให้นักลงทุนรับรู้ถึงสภาพตลาดและประเมินความเสี่ยงได้ทันสถานการณ์

ช่วยในการวางแผนการเงินและบริหารพอร์ต

การเข้าใจ Bond Yield ช่วยให้นักลงทุนสามารถวางแผนรับผลตอบแทนตามเป้าหมายทางการเงิน เช่น การวางแผนเกษียณหรือจัดการกระแสเงินสดอย่างเหมาะสม นอกจากนี้ยังช่วยในการบริหารพอร์ตลงทุนโดยการปรับสัดส่วนสินทรัพย์ต่าง ๆ เพื่อกระจายความเสี่ยงและเพิ่มโอกาสสร้างผลตอบแทนที่ดีในระยะยาว

เป็นตัวชี้วัดทิศทางอัตราดอกเบี้ยในอนาคต

Bond Yield โดยเฉพาะ Yield Curve เป็นเครื่องมือที่นักลงทุนและนักวิเคราะห์ใช้คาดการณ์ทิศทางอัตราดอกเบี้ยและเศรษฐกิจในอนาคต เช่น Yield Curve ที่ชันขึ้นแสดงถึงการคาดการณ์ว่าเศรษฐกิจจะเติบโตและอัตราดอกเบี้ยจะเพิ่มขึ้น ขณะที่ Yield Curve ผันกลับ (Inverted) มักเป็นสัญญาณเตือนภาวะเศรษฐกิจถดถอย การใช้ข้อมูลนี้ช่วยให้นักลงทุนสามารถปรับกลยุทธ์เพื่อรับมือกับความเปลี่ยนแปลงได้ทันเวลา

ปัจจัยที่ส่งผลให้ Bond Yield เปลี่ยนแปลง

Bond Yield คือ ตัวชี้วัดที่ไม่ได้คงที่ตลอดเวลา เพราะได้รับอิทธิพลจากหลายปัจจัยที่เปลี่ยนแปลงตลอดเวลา ปัจจัยเหล่านี้ส่งผลโดยตรงต่อราคาพันธบัตรและอัตราผลตอบแทนที่นักลงทุนจะได้รับ

ความต้องการของนักลงทุน

ความต้องการพันธบัตรในตลาดส่งผลโดยตรงต่อราคาและ Bond Yield เมื่อมีนักลงทุนเข้าซื้อพันธบัตรจำนวนมาก ราคาจะเพิ่มขึ้น ทำให้ Bond Yield ลดลงเพราะผลตอบแทนเทียบกับราคาซื้อจะน้อยลง ในทางกลับกัน หากนักลงทุนขายพันธบัตรมาก ราคาจะลดลงและ Bond Yield จะสูงขึ้น เพื่อจูงใจให้นักลงทุนเข้ามาซื้อ

การเปลี่ยนแปลงในสภาพเศรษฐกิจและการเมือง

สภาวะเศรษฐกิจ เช่น การเติบโตชะลอตัวหรือภาวะถดถอย ทำให้นักลงทุนมองหาความปลอดภัย จึงนิยมซื้อพันธบัตร ส่งผลให้ Bond Yield ลดลง ขณะที่เศรษฐกิจฟื้นตัวและความเสี่ยงเพิ่มขึ้น Bond Yield ก็จะสูงขึ้น นอกจากนี้ เหตุการณ์ทางการเมือง เช่น ความไม่แน่นอน หรือความขัดแย้ง สามารถทำให้ตลาดมีความผันผวน และกระทบต่อ Bond Yield ได้เช่นกัน

นโยบายการเงินและการคลัง

ธนาคารกลางใช้การปรับอัตราดอกเบี้ยเพื่อควบคุมเศรษฐกิจ เมื่อขึ้นดอกเบี้ย Bond Yield จะปรับสูงขึ้น เพราะนักลงทุนต้องการผลตอบแทนที่มากขึ้นเพื่อชดเชยต้นทุนที่สูงขึ้น นอกจากนี้ การใช้จ่ายของรัฐบาลและการกู้ยืมเพิ่มขึ้นผ่านนโยบายการคลัง จะเพิ่มอุปสงค์เงินทุนในตลาด ส่งผลให้ Bond Yield มีแนวโน้มสูงขึ้นเช่นกัน

สรุป

Bond Yield คือ อัตราผลตอบแทนจากการลงทุนในพันธบัตร ซึ่งเป็นตัวชี้วัดสำคัญที่ช่วยให้นักลงทุนประเมินผลตอบแทนและความเสี่ยงได้อย่างแม่นยำ ความเข้าใจใน Bond Yield จะช่วยให้ตัดสินใจลงทุนในตราสารหนี้ได้อย่างมีประสิทธิภาพ และวางแผนการเงินได้ดีขึ้น ดังนั้น นักลงทุนควรศึกษาข้อมูลเกี่ยวกับ Bond Yield ให้รอบด้านก่อนตัดสินใจลงทุนในตราสารหนี้ทุกครั้ง เพื่อให้ได้รับผลตอบแทนที่เหมาะสมและลดความเสี่ยงอย่างมีประสิทธิผล